संस्था
उत्पादन संस्था उत्पादनसंबंधी कोणकोणते व्यावसायिक निर्णय घेते स्पष्ट करा?
2 उत्तरे
2
answers
उत्पादन संस्था उत्पादनसंबंधी कोणकोणते व्यावसायिक निर्णय घेते स्पष्ट करा?
0
Answer link
उत्पादन संस्था उत्पादनसंबंधी विविध व्यावसायिक निर्णय घेते. काही मुख्य निर्णय खालीलप्रमाणे:
1. उत्पादनाची योजना (Production Planning): उत्पादनाची क्षमता, प्रक्रिया, साधनसामग्री आणि वेळेची योजनेसंबंधी निर्णय घेतले जातात. यामध्ये उत्पादनाचे प्रमाण, गुणवत्ता आणि वेळेची कडकता यांचा समावेश असतो.
2. उत्पादनाची प्रक्रिया (Production Process): उत्पादनाची कार्यपद्धती, त्यामध्ये वापरलेली तंत्रज्ञान, यंत्रसामग्री, कर्मचार्यांची भूमिका आणि उत्पादनाची कार्यक्षमतेसंबंधी निर्णय घेतले जातात.
3. स्रोत आणि पुरवठा (Sourcing and Supply): कच्च्या मालाचे स्रोत, पुरवठा साखळी, खरेदी आणि साठा यांसंबंधी निर्णय घेतले जातात. कच्च्या मालाची गुणवत्ता, किंमत आणि पुरवठा वेळ यांचा विचार केला जातो.
4. उत्पादनाची गुणवत्ता (Quality Control): उत्पादनाची गुणवत्ता सुनिश्चित करणे आणि त्याच्या प्रमाणांची तपासणी करणारे निर्णय घेतले जातात. गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली वापरणे, गुणवत्ता तपासणी प्रक्रिया आणि उपाययोजना याचा समावेश असतो.
5. साधनसामग्री व्यवस्थापन (Inventory Management): कच्च्या मालाचे, अर्धवट उत्पादनाचे आणि तयार उत्पादनाचे साठे कसे व्यवस्थापित करायचे, याचे निर्णय घेतले जातात.
6. विक्री आणि विपणन (Sales and Marketing): उत्पादनाची विक्री कशी करावी, त्यासाठी विपणन धोरणे कोणती असावीत, ग्राहकाची मागणी आणि बाजारातील स्थिती यावर निर्णय घेतले जातात.
7. साधनांची निवड (Resource Allocation): उत्पादनासाठी लागणारे मानवी संसाधन, यंत्रसामग्री आणि वित्त यांचे योग्य वितरण आणि नियोजन करणे आवश्यक असते.
हे निर्णय एकत्रितपणे उत्पादन संस्थेच्या कार्यक्षमतेला प्रभावित करतात.
0
Answer link
उत्पादन संस्था उत्पादन संबंधी अनेक व्यावसायिक निर्णय घेत असते. त्यापैकी काही खालील प्रमाणे:
* उत्पादन काय करायचे:
* कंपनीला नेमके काय उत्पादन करायचे आहे, हे ठरवणे सर्वात महत्त्वाचे असते. बाजारात कोणत्या उत्पादनांना मागणी आहे, कोणत्या उत्पादनातून जास्त नफा मिळू शकतो, याचा विचार करून निर्णय घ्यावा लागतो.
* उत्पादनाचे प्रमाण:
* किती उत्पादन करायचे हे ठरवणे आवश्यक आहे. मागणी, उत्पादन क्षमता आणि साठवण क्षमता यांचा विचार करून योग्य प्रमाण ठरवावे लागते. जास्त उत्पादन केले आणि खप कमी झाला, तर नुकसान होऊ शकते.
* उत्पादन प्रक्रिया:
* उत्पादन कोणत्या पद्धतीने करायचे हे ठरवणे महत्त्वाचे आहे. मनुष्यबळाचा वापर करायचा की स्वयंचलित मशीनचा, हे ठरवावे लागते. उत्पादन खर्च आणि गुणवत्तेवर याचा परिणाम होतो.
* तंत्रज्ञान निवड:
* उत्पादनासाठी योग्य तंत्रज्ञान निवडणे आवश्यक आहे. आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर केल्यास उत्पादन जलद आणि अधिक कार्यक्षम होते.
* उत्पादन स्थळ:
* उत्पादन युनिट कुठे उभा करायचा हे महत्त्वाचे आहे. कच्चा माल, बाजारपेठ, वाहतूक आणि मनुष्यबळ उपलब्धता यांसारख्या गोष्टी विचारात घ्याव्या लागतात.
* गुणवत्ता नियंत्रण:
* उत्पादित वस्तूंची गुणवत्ता टिकवून ठेवणे आवश्यक आहे. यासाठी नियमित तपासणी आणि चाचणी करणे गरजेचे आहे.
* खर्च व्यवस्थापन:
* उत्पादन खर्चावर नियंत्रण ठेवणे आवश्यक आहे. अनावश्यक खर्च टाळल्यास नफा वाढण्यास मदत होते.
याव्यतिरिक्त, उत्पादन संस्था वेळोवेळी बाजारपेठेतील बदल आणि मागणीनुसार आपल्या उत्पादनात बदल करत असते.