काश्मीर चव्हाट्याला आंतरराष्ट्रीय स्वरूप प्राप्त झाले?
काश्मीर चव्हाट्याला आंतरराष्ट्रीय स्वरूप प्राप्त झाले?
१९४७ मध्ये भारताच्या फाळणीनंतर काश्मीरच्या मुद्द्याने आंतरराष्ट्रीय स्वरूप धारण केले. या संदर्भातील काही प्रमुख कारणे खालीलप्रमाणे आहेत:
-
विभाजन आणि संस्थानिकांचा निर्णय:
ब्रिटिश राजवटीने भारतातून काढता पाय घेतल्यावर, अनेक संस्थानांना भारत किंवा पाकिस्तानमध्ये सामील होण्याचा अथवा स्वतंत्र राहण्याचा पर्याय देण्यात आला. काश्मीरच्या महाराजा हरिसिंह यांनी सुरुवातीला कोणताही निर्णय घेतला नाही.
-
पाकिस्तानची आक्रमकता:
पाकिस्तानने काश्मीरवर आक्रमण केले, ज्यामुळे महाराजा हरिसिंह यांनी भारताकडे मदत मागितली आणि भारतात सामील होण्याचा निर्णय घेतला. यामुळे भारत आणि पाकिस्तान यांच्यात युद्ध झाले.
-
संयुक्त राष्ट्र (UN) हस्तक्षेप:
भारताने हा मुद्दा संयुक्त राष्ट्रांमध्ये नेला, ज्यामुळे UN च्या माध्यमातून युद्धविराम झाला. UN ने plebiscite (जनमत संग्रह) घेण्याचा प्रस्ताव ठेवला, जो अजूनही प्रलंबित आहे.
संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेतील काश्मीर संबंधित माहिती -
चीनचा हस्तक्षेप:
चीनने अक्साई चीनचा भाग बळकावला, ज्यामुळे या प्रदेशातील गुंतागुंत वाढली.
-
आंतरराष्ट्रीय संबंध आणि भू-राजकीय महत्त्व:
काश्मीर strategicदृष्ट्या महत्त्वाचा असल्याने, अनेक आंतरराष्ट्रीय शक्तींनी यात रस दाखवला.
या कारणांमुळे काश्मीरचा मुद्दा आंतरराष्ट्रीय स्तरावर चर्चिला गेला आणि त्याचे स्वरूप अधिक गुंतागुंतीचे बनले.